Βρογχικό Άσθμα: Ότι Πρέπει να Γνωρίζετε

Το βρογχικό άσθμα είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος των αεραγωγών που προσβάλλει εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Παρά τις προκλήσεις που μπορεί να παρουσιάσει, με τη σωστή θεραπεία και διαχείριση, το άσθμα μπορεί να ελεγχθεί αποτελεσματικά, επιτρέποντας στους ασθενείς να διατηρήσουν μια φυσιολογική ζωή.

Τις τελευταίες δεκαετίες, παρατηρείται σημαντική αύξηση της συχνότητας του βρογχικού άσθματος στις αναπτυγμένες χώρες. Σύμφωνα με επιστημονικές έρευνες, ο αριθμός των ανθρώπων που πάσχουν από άσθμα έχει διπλασιαστεί ή και τριπλασιαστεί σε πολλές χώρες την τελευταία 30ετία. Αυτή η ανοδική τάση είναι ιδιαίτερα εμφανής μεταξύ παιδιών και νέων ενηλίκων.

Τι είναι το Βρογχικό Άσθμα;

Αίτια και Παράγοντες Κινδύνου

Συμπτώματα του άσθματος

Τα συμπτώματα του άσθματος ποικίλλουν από άτομο σε άτομο και μπορεί να κυμαίνονται από ήπια έως σοβαρά. Τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα είναι:

Βήχας, ιδιαίτερα τη νύχτα, μετά από άσκηση, με το γέλιο ή την έκθεση σε υδρατμούς.
Δυσκολία στην αναπνοή
Αίσθημα βάρους στο στήθος
Συριγμός, δηλαδή χαρακτηριστικός ήχος που ακούγεται κατά την εκπνοή.
Κόπωση και αδυναμία κατά τη σωματική άσκηση

Τα συμπτώματα του άσθματος μπορεί να μην διαρκούν συνέχεια, αλλά να εμφανίζονται κατά διαστήματα. Καταστάσεις που προκαλούν την εμφάνιση συμπτωμάτων είναι οι λοιμώξεις (κυρίως ιογενείς), οι αλλεργίες, οι καιρικές συνθήκες, η έκθεση σε αυξημένη ρύπανση του περιβάλλοντος και το άγχος. Οι ασθενείς με άσθμα μπορούν για μεγάλο χρονικό διάστημα να είναι ελεύθεροι συμπτωμάτων, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η νόσος τους έχει ιαθεί. Για τον λόγο αυτό δεν πρέπει ποτέ να διακόπτουν μόνοι τους την αγωγή ακόμη και αν αισθάνονται καλά.

Στις εξάρσεις του άσθματος, τα συμπτώματα γίνονται πολύ έντονα και οδηγούν τον ασθενή σε επίσκεψη στον γιατρό ή στο νοσοκομείο.

Πρέπει να σημειωθεί ότι τα παραπάνω συμπτώματα δεν εμφανίζονται αποκλειστικά στο άσθμα, αλλά μπορούν να παρατηρηθούν και σε αρκετά νοσήματα των πνευμόνων ή της καρδιάς.

Διάγνωση

Θεραπεία και Διαχείριση

Το άσθμα με την σύγχρονη φαρμακευτική αγωγή μπορεί να ελεγχθεί αποτελεσματικά. Ο στόχος της θεραπείας είναι να:

Μειώσει τη συχνότητα και τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων
Διατηρήσει την ικανότητα για σωματική δραστηριότητα και φυσιολογική ζωή
Μειώσει τα επεισόδια εξάρσεων της νόσου που οδηγούν τον ασθενή στο νοσοκομείο.

Η φαρμακευτική αγωγή για το άσθμα περιλαμβάνει κατά κύριο λόγο εισπνεόμενα σκευάσματα. Με τον τρόπο αυτό πετυχαίνονται αποτελεσματικές συγκεντρώσεις της φαρμακευτικής ουσίας στον πνεύμονα ενώ παράλληλα μειώνονται οι παρενέργειες. Τα φάρμακα που συνταγογραφεί ο γιατρός για την αντιμετώπιση του άσθματος διακρίνονται σε δύο κατηγορίες: Τα ανακουφιστικά, που χρησιμοποιούνται από τον ασθενή όποτε εμφανίζει συμπτώματα. Τα φάρμακα ελέγχου του άσθματος που λαμβάνονται καθημερινά και ο ρόλος τους είναι να μειώσουν τον ερεθισμό τον βρόγχων και να αποτρέψουν την εμφάνιση συμπτωμάτων και εξάρσεων. Τα τελευταία χρόνια έχουν ανακαλυφθεί νέες φαρμακευτικές ουσίες που στοχεύουν συγκεκριμένα βιολογικά μόρια που εμπλέκονται στην παθολογία του άσθματος ( βιολογικοί παράγοντες). Τα φάρμακα αυτά χρησιμοποιούνται σε σοβαρές μορφές της νόσου με εξαιρετικά αποτελέσματα. Εκτός από την φαρμακευτική αγωγή στην αντιμετώπιση της νοσου μπορούν να βοηθήσουν και μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις όπως:

Η αποφυγή γνωστών αλλεργιογόνων και ερεθιστικών ουσιών (π.χ. παθητικό κάπνισμα).
Η συστηματική σωματική άσκηση και διατήρηση του σωματικού βάρους.
Η διαχείριση του στρες και των συναισθημάτων.

Η επιτυχής διαχείριση του άσθματος απαιτεί στενή συνεργασία μεταξύ ασθενούς και γιατρού. Οι τακτικές επισκέψεις στον γιατρό, η ενημέρωση για τη νόσο και τα φάρμακά, καθώς και τήρηση των συστάσεων είναι κρίσιμες για την επίτευξη καλού ελέγχου του άσθματος.

Γράφει ο Δρ. Ευστράτιος Πανσεληνάς

Ειδικός Πνευμονολόγος